Feeds:
Δημοσιεύσεις
Σχόλια

Archive for Απρίλιος 2014

Η χρήση του υπολογιστή προϋποθέτει την ύπαρξη λογισμικού (προγραμμάτων) που εκτελεί για να μας δώσει κάποια επιθυμητά αποτελέσματα. Το βασικότερο είναι το λειτουργικό σύστημα  που είναι βάση για τις υπόλοιπες εφαρμογές που εκτελούνται. Το λογισμικό είναι μία αρκετά παρεξηγημένη έννοια γιατί σε αντίθεση με το υλικό του υπολογιστή είναι άυλο και ουσιαστικά το αντιλαμβανόμαστε εκ του αποτελέσματος. Βλέπουμε γραφικά, κείμενα, εικόνες, βίντεο κ.λπ που στην πραγματικότητα δημιουργούνται από εντολές που εκτελεί ο υπολογιστής στο “υπόβαθρο”. Ο τυπικός χρήστης ενός υπολογιστή δυσκολεύεται  να κατανοήσει το χρόνο και τον κόπο που απαιτείται για να δημιουργηθεί ένα πρόγραμμα. Εξ ου και η πλειοψηφία των χρηστών θεωρεί ανούσιο ή παράλογο να “αγοράσει” λογισμικό. Στη πραγματικότητα βέβαια πολύ δύσκολα κάποιος θα αγοράσει λογισμικό. Αυτό που αγοράζουμε είναι στο 99,9% των περιπτώσεων μία “άδεια χρήσης” του λογισμικού. Αν αγοράζαμε το ίδιο το λογισμικό θα είχαμε πρόσβαση σε όλον τον κώδικά του ώστε να μπορέσουμε να τον μεταβάλλουμε. Αυτό ισχύει βέβαια και στις περιπτώσεις που μιλάμε για το λογισμικό ανοικτού κώδικα (open source) που όμως δεν είναι απαραίτητα και δωρεάν.

Ας δούμε όμως όλες τις επιλογές που έχουμε αναζητώντας λογισμικό. Παρόλο που το λειτουργικό σύστημα είναι και αυτό λογισμικό θα θεωρήσω ότι κάποιος ήδη έχει υπολογιστή με εγκατεστημένο λειτουργικό σύστημα. Είτε αυτό λέγεται Windows, είτε Linux, είτε MAC OS ή ακόμα και κάποιο πιο σπάνιο σύστημα.

Δωρεάν λογισμικό (και πως θα το βρείτε)

Σε αυτή την κατηγορία μπορείτε να βρείτε εφαρμογές κάθε είδους, είτε ανοικτού κώδικα είτε όχι. Χρησιμοποιώντας κάποια μηχανή αναζήτησης μπορείτε να δώσετε λέξεις κλειδιά που αφορούν το αντικείμενο της εφαρμογής μαζί με τη λέξη free Π.χ. Free Audio editing software. Προσοχή όμως γιατί πολλές σελίδες σας οδηγούν και σε εφαρμογές που κατεβάζετε μεν δωρεάν αλλά στην πραγματικότητα αφορούν την επόμενη κατηγορία. Φροντίστε λοιπόν να βλέπετε πως πράγματι η εφαρμογή που κατεβάζετε είναι δωρεάν και η πηγή είναι είτε ο ίδιος ο κατασκευαστής ή κάποια ασφαλής σελίδα (π.χ. cnet, tucows κ.λπ) . Υπάρχουν πάντως και ιστοσελίδες αφιερωμένες ειδικά στο δωρεάν λογισμικό.

Μία άλλη επιλογή που έχετε για να μην χρειαστεί να αγοράσετε κάποια εφαρμογή είναι οι προεκδόσεις (beta) που κυκλοφορούν οι developers που ουσιαστικά είναι υπό ανάπτυξη αλλά δεν έχουν τελειοποιηθεί. Αυτές δίνονται δωρεάν ώστε οι χρήστες να εντοπίσουν προβλήματα που μπορεί να εμφανιστούν. Αν και αυτές οι εφαρμογές δεν είναι πάντα απόλυτα σταθερές, συχνά κάνουν τη δουλειά χωρίς ιδιαίτερα προβλήματα. Κάποιες φορές μάλιστα οι beta testers επιβραβεύονται με κάποια έκπτωση σε περίπτωση που η τελική εφαρμογή είναι επί πληρωμή, λαμβάνοντας ένα κωδικό έκπτωσης στο email τους.

Ένας ακόμα τρόπος να αποκτήσετε κάποιο πρόγραμμα δωρεάν είναι να βοηθήσετε τον developer. Μικρότερες εταιρείες λογισμικού θα σας παραχωρήσουν μία άδεια, αν τους βοηθήσετε να μεταφράσουν το περιβάλλον εργασίας (μενού, μηνύματα κ.λπ) σε κάποια άλλη γλώσσα από τα αγγλικά ή αν κάνετε μία ανάρτηση στο blog σας ή στην ιστοσελίδα σας παρουσιάζοντας το λογισμικό τους. Ρίξτε μία πιο βαθιά ματιά στις ιστοσελίδες των εφαρμογών για να βρείτε τέτοιες πληροφορίες.

Τέλος εξετάστε την περίπτωση να “δικαιούστε” δωρεάν λογισμικό λόγω κάποιας ιδιότητάς σας (π.χ. ακαδημαϊκός ή φοιτητής), ή να έχετε κάποια έκπτωση εξ αιτίας της (δείτε και πιο κάτω).

Να σημειώσω εδώ πως κάποιες εφαρμογές αν και δωρεάν ζητούν την οικονομική σας υποστήριξη για να μπορέσει ο δημιουργός να συνεχίσει την ανάπτυξή τους. Αν λοιπόν τις βρίσκετε χρήσιμες ακόμα κι ένα μικρό ποσό μπορεί να βοηθήσει κάποιον ανεξάρτητο developer, έστω και σαν αναγνώριση των κόπων του και του αλτρουισμού του. Πατήστε λοιπόν το κουμπί donate (δωρεά) και δώστε… ό,τι έχετε ευχαρίστηση.

Δοκιμαστικές εκδόσεις λογισμικού

Ένα βήμα πιο πέρα από τις δωρεάν εφαρμογές είναι αυτές που ναι μεν είναι επί πληρωμή αλλά σας δίνουν μία περίοδο χάριτος για να τις δοκιμάσετε ή λειτουργούν με περιορισμούς ώστε να δείτε αν σας “κάνουν”. Στην πρώτη περίπτωση το πρόγραμμα λειτουργεί κανονικά και όταν λήξει η δοκιμαστική περίοδος εμφανίζει μήνυμα για την αγορά του. Στην δεύτερη περίπτωση κάποιες πιο προχωρημένες λειτουργίες δεν λειτουργούν ή εκτελούνται για περιορισμένο αριθμό προσπαθειών. Υπάρχουν κι άλλα που συνεχίζουν να λειτουργούν εσαεί αλλά εμφανίζουν συχνά “ενοχλητικά” μηνύματα για να τα αγοράσετε όταν λήξει η δοκιμαστική περίοδος. Αυτά τα προγράμματα έχουν δύο πλεονεκτήματα. Αφενός σας επιτρέπουν να δείτε τον τρόπο λειτουργίας τους και να αποφασίσετε αν αξίζει να τα αγοράσετε, αφετέρου αν ψάχνετε κάποια εφαρμογή που θα χρησιμοποιήσετε για λίγες φορές μπορείτε να τα εκμεταλλευτείτε χωρίς να τα αγοράσετε. Συχνά θα τα βρείτε με ονομασίες όπως Trial, Demo, Shareware. Σχεδόν όλες οι  μεγάλες εταιρείες λογισμικού (π.χ. Microsoft, Adobe, Corel κ.λπ) προσφέρουν Trial εκδόσεις για τις εφαρμογές τους που λειτουργούν πλήρως για ένα διάστημα.

Επί πληρωμή λογισμικό (και πως θα πληρώσετε λιγότερα…)

Αν δεν βρείτε λύση στις ανάγκες σας με δωρεάν λογισμικό ή βρήκατε χρήσιμη κάποια δοκιμαστική έκδοση ίσως πρέπει να σκεφτείτε αν αξίζει να αγοράσετε μία άδεια για επί πληρωμή λογισμικό. Εδώ μπαίνει στη μέση το πορτοφόλι σας φυσικά. Αν η εφαρμογή που αναζητάτε σας φαίνεται ακριβή σκεφτείτε πρώτα αν τα χρήματα που θα διαθέσετε σας γλιτώσουν χρόνο και ενέργεια. Γιατί να παλεύετε ώρες με μία δωρεάν εφαρμογή να κάνετε κάτι που με λίγα χρήματα μπορείτε να ολοκληρώσετε σύντομα; Αν είστε επαγγελματίας μια εμπορική εφαρμογή μπορεί να σας επιστρέψει χρήματα και να την θεωρήσετε σαν επένδυση. Ακόμα κι αν η χρήση είναι προσωπική όμως, οι εφαρμογές που πληρώνετε περιλαμβάνουν συχνά και υποστήριξη για τη χρήση τους ή προβλήματα που προκύπτουν και δωρεάν μελλοντικές αναβαθμίσεις για κάποιο διάστημα. Από την άλλη δεν είναι ανάγκη να ξοδέψετε μία περιουσία για να αγοράσετε το “καλύτερο” πρόγραμμα αν χρησιμοποιήσετε μόνο 2-3 βασικές λειτουργίες του που έχουν κι άλλα δωρεάν ή πολύ φτηνότερα προγράμματα. Μπορείτε όμως να πετύχετε και εκπτώσεις στα προγράμματα που θέλετε να αγοράσετε. Οι περισσότερες εφαρμογές πωλούνται πια και σε ηλεκτρονική μορφή (download) χωρίς να χρειαστεί να αγοράσετε ένα πακέτο με CD/DVD εγκατάστασης. Έτσι μπορείτε να τις βρείτε σε διαφορετικά online shops με μικρότερες τιμές εκτός από τη σελίδα της εταιρείας που τις εκδίδει. Κάποιες φορές επίσης μπορείτε να βρείτε παλιότερες εκδόσεις που συχνά δίνονται φτηνότερα αν ξέρετε ότι δεν έχετε ανάγκη τις πιο τελευταίες  και εξελιγμένες λειτουργίες του προγράμματος. Φτηνότερες ή και δωρεάν εφαρμογές που κανονικά πωλούνται μπορείτε να βρείτε ακόμα και σε μορφή προσφοράς ανά διαστήματα που μπορεί να κάνει κάποια εταιρεία. Όσο κι αν σας φαίνεται περίεργο πολλές φορές με αφορμή κάποια “επέτειο” ή παρουσίαση επόμενης έκδοσης λογισμικού κυκλοφορούν πλήρεις εκδόσεις δωρεάν για μικρό διάστημα. Για αυτές τις προσφορές μπορείτε να ενημερωθείτε αν εγγραφείτε σε newsletters των εταιρειών που εκδίδουν το λογισμικό που σας ενδιαφέρει, ή από sites με ειδήσεις τέτοιου ύφους. Εκτός αυτού μπορείτε να βρείτε εκπτωτικά κουπόνια σε διάφορες σελίδες στον αχανή παγκόσμιο ιστό που μπορούν να μειώσουν σημαντικά τα χρήματα που θα δώσετε. Αρκετές φορές μάλιστα αυτά εφαρμόζονται αθροιστικά ακόμα και στις περιόδους που ήδη η εταιρεία προσφέρει έκπτωση στο καλάθι της όπως αναφέρθηκε νωρίτερα. Ψάξτε πάλι στις μηχανές αναζήτησης για coupon ή discount code για τη εφαρμογή που ζητάτε. Αν έχετε ήδη κάποια παλιότερη έκδοση ενός προγράμματος οι εταιρείες προσφέρουν μειωμένη τιμή για την αναβάθμιση (upgrade) στην επόμενη έκδοση. Οι “τίμιες” μάλιστα εταιρείες την προσφέρουν δωρεάν εάν αγοράσατε την “παλιά” έκδοση λίγο πριν κυκλοφορήσει η νέα. Μία τελευταία τεχνική για να αγοράσετε φτηνότερα λογισμικό είναι τα λεγόμενα πακέτα ή bundles. Ουσιαστικά είναι μία σειρά από προγράμματα που προσφέρονται σε μία τιμή σημαντικά μειωμένη (π.χ.> 75%) από το άθροισμα των τιμών τους σαν ξεχωριστές εφαρμογές. Το θετικό είναι ότι με ένα “μικρό” ποσό (πχ. ~20€) αγοράζετε 8-10 εφαρμογές σε τιμή που θα αγοράζατε μία (ή και καμία…). Το αρνητικό είναι πως τις περισσότερες φορές μέσα στο πακέτο περιλαμβάνονται και εφαρμογές που ίσως δεν βρίσκετε χρήσιμες ή που δεν είναι αντάξιες των προσδοκιών σας. Επιπλέον αυτά τα bundles προσφέρονται για περιορισμένο διάστημα, συνήθως βέβαια αρκετό για να δοκιμάσετε τα αντίστοιχα trials. Αν όμως έστω και 2-3 αξιόλογες εφαρμογές μαζί ξεπερνούν σημαντικά το κόστος του bundle τότε ίσως είναι καλή ιδέα να το εκμεταλλευτείτε, και να τις “βουτήξετε” φτηνά.

Ειδικά για τις εφαρμογές φορητών συσκευών (tablets, κινητά) μπορείτε να βρείτε και εφαρμογές που “παρακολουθούν” τις τιμές των ηλεκτρονικών καταστημάτων (App Store, Google Play κ.λπ) και σας ειδοποιούν όποτε αλλάζουν. Ενδεικτικά αναφέρω το appshoper.com που “κοιτά” το AppStore της Apple.

Αν σε αυτό το σημείο περιμένατε να σας πω πως θα βρείτε “πειρατικό” λογισμικό ατυχήσατε. Η αλήθεια είναι πως όλοι μας λίγο ή πολύ έχουμε περάσει και από αυτήν την κατηγορία, που αν και “εύκολη” δεν είναι ίσως η τιμιότερη, και κάποιες φορές ενέχει και κινδύνους. Το άρθρο αυτό δεν έχει σαν σκοπό ούτε να “δικαιολογήσει” τα εκατομμύρια που βγάζουν ίσως κάποιες εταιρείες από το λογισμικό τους αλλά ούτε και να δικαιώσει τους “πειρατές”. Η συζήτηση για την αμοιβή για άυλες δημιουργίες αλλά και τα πνευματικά δικαιώματα εν γενεί είναι πολύ μεγάλη, και ίσως αναπτύξω τις ιδέες μου σε κάποιο άλλο άρθρο. Προσωπικά χωρίς να το παίζω “αθώα περιστερά” έχω προσπαθήσει να αγοράζω προγράμματα (όταν δεν βρίσκω κάτι δωρεάν) που καλύπτουν τις ανάγκες μου και τα βρίσκω σε τιμές που θεωρώ λογικές για όσα προσφέρουν. Ούτε λίγο ούτε πολύ εξασκώντας τις τεχνικές που σας ανέφερα τα τελευταία χρόνια έχω στη συλλογή μου αρκετές δεκάδες άδειες λογισμικού που είτε αγόρασα σε καλές τιμές, είτε βρήκα δωρεάν. Γενικότερα  πιστεύω ότι υπάρχουν και “τίμιες” εναλλακτικές λύσεις αν δεν θέλουμε να ανοίξουμε το πορτοφόλι μας. Από την άλλη όμως θεωρώ πως ό,τι πληρώνεις παίρνεις. Εσείς τι λέτε;

Advertisements

Read Full Post »